Buty ortopedyczne dla dzieci: kiedy są potrzebne?

Czy dziecko potrzebuje butów ortopedycznych, ponieważ ma płaskostopie? Sam wygląd łuku stopy nie wystarcza, by o tym zdecydować. U wielu dzieci płaskie stopy są naturalnym elementem rozwoju i bez bólu czy trudności w funkcjonowaniu mogą nie wymagać leczenia. Ważne jest to, jak dziecko się porusza i czy ma dolegliwości.

Mit: but ortopedyczny jest automatycznie zdrowszy

Obuwie ortopedyczne to pomoc przy konkretnych potrzebach, a nie uniwersalny środek profilaktyczny dla każdego dziecka. Specjalista może zalecić je jako element opieki przy określonej chorobie lub po urazie. Nie jest jednak również prawdą, że każde podparcie stopy automatycznie osłabia mięśnie. Dobór obuwia i sposób jego używania zależą od powodu zalecenia.

Mit: usztywniony zapiętek jest zawsze konieczny

Stopień podparcia dobiera się do stopy, dolegliwości i aktywności. Niektóre dzieci mogą potrzebować mocniejszego utrzymania pięty; sama sztywność nie świadczy więc o szkodliwości ani o tym, że but jest odpowiedni. Przy wyborze zwracaj uwagę również na miejsce na palce, rozmiar, szerokość i zapięcie. Potrzebne podparcie przy problemach zdrowotnych oceni specjalista.

Kiedy specjalne obuwie może być potrzebne

Ocena specjalisty jest istotna zwłaszcza:

• przy nawracającym bólu lub trudnościach w chodzeniu;
• przy wyraźniejszej lub sztywnej deformacji stopy;
• przy chorobie neurologicznej, jeśli potrzebna jest szczególna stabilizacja;
• po niektórych urazach lub operacjach, zgodnie z zaleceniami zespołu prowadzącego leczenie.

Wynikiem badania nie zawsze musi być zalecenie obuwia na miarę. W zależności od rozpoznania specjalista może polecić odpowiedni zwykły model, wkładki lub specjalne obuwie i określić potrzebne modyfikacje. Niektóre wkładki są produkowane seryjnie, inne wykonywane indywidualnie; wybór zależy od konkretnego problemu.

Na co zwracać uwagę przy zwykłym wyborze butów

Jeśli dziecko nie ma dolegliwości ani zaleconego specjalnego zaopatrzenia, skup się na wygodnym, dobrze dopasowanym obuwiu i różnorodnych aktywnościach odpowiednich do jego wieku i możliwości. Zabawy równoważne, wspinanie się czy zabawa boso na bezpiecznym podłożu mogą być częścią ruchu; nie zastępują jednak zaleconego leczenia.

Przed zakupem zmierz stopy dziecka. Oceniaj wymiary i konstrukcję konkretnego modelu. Pomocne może być także porównanie butów barefoot i tradycyjnego obuwia dziecięcego.

Dlaczego nie kupować wyrobów ortopedycznych wyłącznie „profilaktycznie”

Bez oceny wybrane obuwie lub wkładka mogą nie odpowiadać potrzebom dziecka. Przy zaleconym zaopatrzeniu przestrzegaj wskazówek dotyczących noszenia i wizyt kontrolnych. Jeśli uciska, powoduje otarcia lub utrzymujące się dolegliwości, skontaktuj się ze specjalistą, który je zalecił. Nie zastępuj jego wskazówek ogólną poradą zakupową.

Częste pytania

Czy możemy kupić buty „ortopedyczne” w zwykłym sklepie?
Napis na opakowaniu nie zastępuje badania ani indywidualnego zalecenia. Przy zwykłym zakupie oceniamy przede wszystkim dopasowanie obuwia; przy potrzebach zdrowotnych kierujemy się zaleceniami specjalisty.

Jak sprawdzić, czy moje dziecko ich potrzebuje?
Zacznij od konsultacji z pediatrą, zwłaszcza przy bólu lub ograniczeniu ruchu. W zależności od wyników badania może zalecić dalszą ocenę u ortopedy lub fizjoterapeuty.

Jeśli wybierasz zwykłe obuwie do domu, przedszkola czy szkoły, sprawdź kapcie dziecięce ANTAL i porównaj rozmiar, zapięcie oraz konstrukcję z uwzględnieniem potrzeb dziecka.

Źródła informacji medycznych: AAOS – płaskostopie elastyczne u dzieci; Guy's and St Thomas' NHS – wkładki do obuwia.